Η δεύτερη εβδομάδα στη μονάδα πέρασε πιο εύκολα από την εβδομάδα προσαρμογής. Λίγο που άρχισαν οι υπηρεσίες, λίγο που πλέον δεν σε αποκαλούν γενικώς "νέο" αλλά με το επίθετό σου, λίγο που αρχίζεις να μαθαίνεις τα κατατόπια μέσα στο στρατόπεδο, ο καιρός περνάει ελαφρώς ευκολότερα. Η πρώτη εβδομάδα ήταν από τις χειρότερες στη ζωή μου, και believe me δεν έχω περάσει λίγες. Ειδικά το προηγούμενο Σ/Κ κόντεψα να φλιπάρω, κλεισμένος σε ένα μισοσκότεινο στρατόπεδο με ελάχιστο κόσμο (λόγω εξόδων και έλλειψης μόνιμων στελεχών) και χωρίς να μπορώ να επικοινωνήσω ούτε με έναν άνθρωπο.

Ευτυχώς τη δεύτερη εβδομάδα μπήκαν στη ζωή μου δύο παιδιά (νεοαφιχθέντες) με τα οποία μπορούμε να ανταλλάξουμε πολύ περισσότερα από μια κουβέντα και το κυριότερο, μπορούμε από το τίποτα να ρίξουμε απίστευτο γέλιο σχολιάζοντας τα δρώμενα γύρω τριγύρω μας. Ένα καλό γέλιο - όπως και ένα γερό κλάμα - είναι πάντοτε λυτρωτικό:


Βέβαια, οι στιγμές αυτές είναι λίγες, λόγω διαφορετικών ωραρίων στις υπηρεσίες και γενικότερης έλλειψης ελεύθερου χρόνου. Πολλές είναι ακόμα οι στιγμές που τα πάντα μαυρίζουν και δεν φαίνεται να υπάρχει φως στον ορίζοντα. Βασική σκέψη: τα πάντα κινούνται κι εσύ μένεις στάσιμος να φυλάς σκοπιές, να κάνεις περίπολα και αγγαρείες και να γυαλίζεις όπλα:


Από την άλλη, μερικές φορές σκέφτομαι ότι υπερβάλλω. Σκέφτομαι, ξανασκέφτομαι, αγχώνομαι και κάνω τη δική μου τη ζωή δυσκολότερη αντί να προσπαθώ να βελτιώσω την άσχημη κατάσταση. Και δεν είναι μόνο η δική μου η ζωή που κάνω δύσκολη - η γυναίκα μου με έχει ακούσει ουκ ολίγες φορές σε φάση κατάρρευσης αυτές τις μέρες και με στηρίζει όσο κανένας άλλος - αλλά ξέρετε τι ξεροκέφαλοι είμαστε εμείς οι Δίδυμοι: αν μπει κάτι στο μυαλό μας δε βγαίνει με τίποτα:


Όμως τελικά τα πάντα παλεύονται με ανοιχτό μυαλό και δυνατή καρδιά - ακόμα και (πολύ) άχαρες καταστάσεις σαν κι αυτή, που όμως διαθέτουν δεδομένη ημερομηνία λήξης που πλησιάζει με κάθε μέρα, ώρα, δευτερόλεπτο που περνάει. Αρκεί να μπεις από πάνω και όχι να είσαι συνέχεια από κάτω:


Φυσικά, δεν εγκαταλείπω τις προσπάθειες για να επιστρέψω στην Αθήνα και ευελιπστώ (βάσιμα) ότι λίγα ακόμα θα είναι τα posts που θα γραφτούν από τον απρόσωπο πάγκο του internet cafe που βρίσκομαι τώρα. Ως τότε, I'll be waltzing along στους ρυθμούς του Στρατού Ξηράς...

Όταν:

- δακρύζεις ακούγοντας Χατζηγιάννη (for Christ's sake)
- κάθε φωνή πάνω από τα κανονικά όρια σου κάνει τα νεύρα τσατάλια
- ειρωνεύεσαι κατάμουτρα την (υποτιθέμενη) εξουσία
- τρως με όρεξη φακές (που απέφευγες ως τώρα όπως ο διάολος το λιβάνι)
- παρατηρείς ορισμένους ανθρώπους σαν να ήταν φαινόμενα προς παλαιοντολογική μελέτη
- στέλνεις στο διάολο την ευσυνειδησία σου και προσπαθείς να λουφάρεις όσο πιο πολύ μπορείς
- έχεις μάθει απέξω τους στίχους σε ό,τι τραγούδι σχετίζεται με τη στρατιωτική θητεία και τα προβλήματά της (από Goin' Through μέχρι Λε.Πα.)
- ξέρεις να λιπαίνεις ερπύστριες σε Μ-113
- καταπίνεις κάθε πικρό λεπτό με την ελπίδα ότι τα πράγματα θα αλλάξουν ριζικά και (το κυριότερο) άμεσα
- μιλάς απότομα και με όσο το δυνατόν λιγότερες λέξεις
- αναρωτιέσαι κάθε - μα κάθε - βράδυ για το τι (καλό ή κακό) σου επιφυλάσσει η επόμενη μέρα
- ακολουθείς το δρόμο αντί να τον ορίζεις
- έχεις μάθει όσα δεν ήξερες ποτέ για τις βελτιώσεις αυτοκινήτων και μηχανών
- σου λείπει η υγιής παράνοια και το πνευματικό κάψιμο του γραφείου
- προσπαθείς να μη σκέφτεσαι τη γυναίκα (και τη γάτα) σου για να μη βάλεις τα κλάματα there and then
- αναπολείς τις ώρες και τις στιγμές που έψαχνες μανιωδώς πάρκινγκ στο Κολωνάκι
- σου λείπει η διαδικασία πληρωμής του ΤΕΒΕ στην τράπεζα, ο cappuccino στο Il Gatto και ο πρωινός espresso στο Daily
- το να ακούσεις κάθε αγαπημένη μουσική σου φαίνεται αγώνας

τότε σε εκφράζουν απόλυτα οι παρακάτω στίχοι:

Μαύρες μέρες εν όψει. Η μονάδα βρίσκεται στη μέση του πουθενά, είναι παμπάλαια και πανάρχαια από άποψη εγκαταστάσεων και, κατά ομολογία των ίδιων των αξιωματικών "πολύ δύσκολη και με πολλές υπηρεσίες". Αρκεί μόνο να πω ότι οι υπηρεσίες είναι 6ωρες (σπαστές, βέβαια) αντί για 2ωρες που προβλέπεται συνήθως, συν ότι επειδή ορισμένες υπηρεσίες θεωρούνται light σε φορτώνουν και με κάτι ακόμα για να έχεις να πορέυεσαι. Μιλάμε, δηλαδή, ακόμα και για 10 ώρες υπηρεσία τη μέρα. Έξοδοι δεν προβλέπονται, ήδη όσοι είναι μέσα έχουν καμιά 10-15αριά μέρες να πάρουν έξοδο (δηλ. μερικές ώρες το απόγευμα) και μας περιμένουν με άγριες διαθέσεις όταν τελειώσει η εβδομάδα προσαρμογής.

Η σύνθεση του θαλάμου καμία σχέση δεν έχει με αυτή του θαλάμου στο κέντρο εκπαίδευσης. Κατά συντριπτική πλειοψηφία ντόπιοι που έχουν τα κονέ μεταξύ τους και ετοιμάζονται για βυσματικές αποσπάσεις ή πρόκειται να υπηρετήσουν όλη τη θητεία τους δίπλα στα σπίτια τους, που διαχωρίζονται από τους αξιωματικούς από τις πρώτες στιγμές (χαρακτηριστικό είναι ότι μου έχει τύχει τουλάχιστον τρεις φορές πρώτα να με ρωτήσουν από πού είμαι και μετά τι ειδικότητα έχω!) και που έχουν ήδη δημιουργήσει κλειστό κύκλο. Εκτός αυτού, μιλάμε για άτομα με τα οποία δε μπορώ να αλλάξω κουβέντα.

Το μόνο παρήγορο είναι ότι όταν αναφέρω το ποιόν μου τόσο σε στρατιώτες όσο και αξιωματικούς όλοι αναρωτιούνται τι δουλειά έχω εγώ εκεί πέρα. Θα ήθελα να τους απαντήσω καταλλήλως αλλά όσα θέλω να τους πω εμπίπτουν στον στρατιωτικό νόμο, και αυτό δε λέει καθόλου.

Κατά τα άλλα, αναξιοκρατία σε όλο της το μεγαλείο. Όταν μας ανακοινώνονταν οι μεταθέσεις στο κέντρο άκουγες κάτι "401 αμετάθετος", "διακινητής επιταγών στο ΓΕΣ" και από τη μία σου ερχόταν να βάλεις τα γέλια και από την άλλη να κλάψεις. Κι εγώ με πτυχία, διδακτορικά, έρευνες, ξένες γλώσσες κλπ., 31 ετών, ορφανός και από τους δύο γονείς και παντρεμένος να μη μπορώ να μείνω κοντά στη γυναίκα μου, στις ιδιάζουσες οικογενειακές καταστάσεις που με αξίωσε ο Θεός να ζήσω και εν τέλει στη σημαντική έρευνα που εκπονώ. Όταν πήγα στον στρατολόγο του κέντρου και του εξέθεσα την παραπάνω κατάσταση μου είπε "βρε παιδί μου, δεν έχεις κάτι ακόμα, π.χ. κανέναν αδερφό που δε μπορεί να εργαστεί, κάτι επιπλέον για να μπορέσουμε να το σπρώξουμε;". Έμεινα τόσο μα τόσο άναυδος που δεν κατάφερα να αρθρώσω λέξη - και ίσως καλύτερα γιατί αυτή τη στιγμή θα ήμουν στις στρατιωτικές φυλακές. Ούτε στο διάολο δε μπορώ να τους στείλω πλέον. Θα δούμε πώς θα πάνε τα πράγματα, αυτή τη στιγμή όμως φλερτάρω επικίνδυνα με την ιδέα της αναβολής. Γνωρίζω ότι είναι προσωρινή λύση αλλά δεν την παλεύω καθόλου. Μιλάμε καθόλου.

Θα έχεις παρατηρήσει ότι καθένα από τα posts που σχετίζονται με τη θητεία φέρει τον τίτλο ενός αγαπημενου τραγουδιού που αντιπροσωπεύει το περιεχόμενό του. Για αυτό το post δε χρειάστηκε καμία σκέψη:

Στον τοίχο δίπλα στο κρεβάτι μου στο θάλαμο του στρατοπέδου υπάρχει γραμμένο από κάποιον απάλευτο φαντάρο το κλασικό ποιηματάκι που στη γενική μορφή του πάει κάπως έτσι: "Περπατώ στο δάσος και πίνω Φάντα /Πουτάνα insert camp name here σ' αφήνω για πάντα".

Αυτό το δίστιχο είναι εκεί να με καλημερίζει κάθε πρωί και να μου θυμίζει κάθε βράδυ πριν πέσω εξαντλημένος για ύπνο το πιο σημαντικό δίδαγμα που θεωρώ ότι έχω πάρει σε αυτόν τον ένα μήνα της θητείας μου: να μην κοιτάς πίσω αλλά μόνο μπροστά. Είναι τόσα πολλά αυτά που μπορούν να σε τρελάνουν μέσα στο παρανοϊκό σύστημα του στρατού που πρέπει να τα βάλεις στην άκρη για να βγεις από εκεί μέσα όσο το δυνατόν λιγότερο ευνουχισμένος πνευματικά και ψυχολογικά. Ειδικά αν έχεις μάθει να δουλεύεις σε ένα δομημένο περιβάλλον με έναν εξίσου δομημένο τρόπο και πρέπει ξαφνικά να βρεθείς σε ένα σύστημα που λειτουργεί με τη δική του παρανοϊκή λογική, δεν υπακούει ούτε στους ίδιους τους θεσμοθετημένους κανόνες του και εξαρτάται εν πολλοίς από την προσωπικότητα ορισμένων ανθρώπων-κλειδιά, ένα συνεχές "γιατί;" σε ακολουθεί μέχρι να καταλάβεις ότι ο μόνος τρόπος για να μην τρελαθείς είναι να πάψεις να αναρωτιέσαι.

Αν και πέρασα το μεγαλύτερο μέρος της μέχρι τώρα θητείας μου σχετικά χαλαρά, λόγω μονιμότητας σε κάποια υπηρεσία (όχι γραφείου πάντως, όπως θα ήταν το λογικό και αναμενόμενο οπουδήποτε αλλού πλην του Στρατού), βλέπω ότι τα νεύρα των σειρών μου έχουν αρχίσει και τεντώνουν επικίνδυνα. Αδικίες στις υπηρεσίες, καμία οργάνωση στη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού, και ορισμένες παρανοϊκές αποφάσεις αξιωματικών έχουν αρχίσει να δημιουργούν ψιλο-εντάσεις και ρωγμές στο ηθικό. Είναι και οι επικείμενες μεταθέσεις (πάμε στο άγνωστο με βάρκα την ελπίδα ότι η μονάδα δεν θα είναι μαύρη) που εντείνουν την αγωνία και έτσι δένει το γλυκό. Αλλά δεν παραπονιέμαι. Μέλι και ζάχαρη και φράουλες με σαντιγύ μαζί ήταν μέχρι τώρα η θητεία μου, σε τέτοιο βαθμό που φοβάμαι την απότομη αλλαγή με το που θα πάω στη μονάδα στα τέλη της επόμενης εβδομάδας.

Καλές στιγμές υπάρχουν και για εμένα τουλάχιστον είχαν όλες μουσική υπόκρουση. Βλέπεις, σε ένα τόσο προβλεπόμενο, λιτό και άμορφο περιβάλλον το να ακούσεις ένα αγαπημένο τραγούδι παίρνει άλλη διάσταση, αντιπαραβάλλοντας την ομορφιά της μελωδίας με την παγερότητα του χώρου γύρω τριγύρω. Έτσι, ένα σχετικά χαλαρό απόγευμα Σαββάτου αποκτά άλλη ομορφιά ακούγοντας από έναν τοπικό σταθμό το "Gloria" των Them εκεί που περίμενες να ακούσεις σκυλάδικα και ψευτο-R'n'B, μία έκτακτη νυχτερινή υπηρεσία αποκτά έναν ψευδο-μυστικιστικό χαρακτήρα όταν στο background παίζει από κάποιο κινητό ολόκληρο το MCMXC AD των Enigma (respect στη σειρά που το είχε), ένα καυτό απομεσήμερο γίνεται πιο υποφερτό όταν φιλτράρεται π.χ. μέσω του "Raoul and the Kings of Spain" των Tears for Fears, της διασκευής των Flunk στο "Blue Monday" και της παραδεισένιας φωνής της Sharon den Adel στο "In and Out of Love" του Armin van Buuren. Και αυτά είναι μόνο ορισμένα παραδείγματα για το πώς η μουσική μπορεί να κάνει ακόμα και τις πιο αδιάφορες ή/και αντιαισθητικές καταστάσεις λιγάκι πιο όμορφες.

Φίλους δε μπορώ να πω ότι έχω κάνει. Ομολογώ ότι μου είναι λίγο δύσκολο να συγχρωτιστώ με 20-25άρηδες που ως επί το πλείστον μιλάνε για γκόμενες, μπάλα και αμάξια. Υπάρχουν βέβαια 3-4 άτομα με τα οποία μου αρέσει να κάνω παρέα και θα ήθελα να κρατήσω επαφή και αφού χαθούμε αλλά that's about it. Δεν γίνομαι περίεργος, εκτιμώ όλα τα παιδιά στο θάλαμό μου γιατί ξηγιούνται σωστά και δεν παίζουν βρώμικα, αλλά δεν έχω κοινές εμπειρίες που μπορώ να μοιραστώ μαζί τους - κανείς δε θέλει να ακούσει π.χ. για τη γυναίκα μου, τη γάτα μου, τα ταξίδια ή το διδακτορικό. Αυτό που πάντως ζηλεύω στους μικρότερους μου είναι η γρήγορη αντίληψη των ορίων του συστήματος και των διαδικασιών, που τους δίνει έναν άλλο αέρα να κινούνται μέσα στο σύστημα και ορισμένες φορές να εξερευνούν ή και να διευρύνουν στιγμιαία αυτά τα όρια. Το θαυμάζω αυτό - ήμουν και είμαι πάντοτε by the book και ακόμα το βρίσκω δύσκολο να ελιχθώ, όμως με δεδομένο ότι στον Στρατό σπάνια ανταμείβεσαι αν κάνεις κάτι σωστά ενώ πάντα τιμωρείσαι αν κάνεις κάτι λάθος, το να γίνω πιο ευέλικτος είναι πλέον πρώτης προτεραιότητας task.

Αλλά όπως είπα το βασικό δίδαγμα για να την παλέψεις εκεί μέσα είναι ένα: μην κοιτάζεις πίσω με οργή και αγανάκτηση σε όσα έχουν συμβεί. Και όταν σου έρχεται να το κάνεις, απλώς "slip inside the eye of your mind" γιατί "don't you know you might find / a better place to stay".